NHẠC VÀNG
So với thơ, nhạc có lẽ dễ đi vào lòng người hơn. Vì phổ biến hơn, vì nói lên tâm trạng chung, lại có giai điệu, giúp dễ nhớ hơn.
Ở lứa tuổi của tôi, nhạc miền Nam trước 1975 có sức thu hút mãnh liệt và tồn tại lâu đến không ngờ…
Trước 1975, nghe nhạc, chủ yếu là nghe trên TV hay radio. Mỗi gia đình
thường chỉ có một TV hay/và một radio, cho nên nhạc cứ thế rót vào tai,
nhập tâm lúc nào không hay và cho đến tận bây giờ vẫn chễm chệ nằm yên
trong trí nhớ tôi.
Xin lưu ý: tôi không phải là dân mê nhạc như điếu đổ. Lý do: đang ở tuổi mộng mơ (“Em ước mơ mơ gì tuổi 14, tuổi 15”), tôi bận rộn lắm, vừa đi học vừa ôm một lúc nhiều giấc mộng lớn. Không những “Tôi mơ thành thi sĩ, đem thơ dệt mộng hờ” mà còn mơ thành văn sĩ và thậm chí thành nhạc sĩ nữa mới ghê! – nhưng bỏ giấc mộng cuối sớm nhất vì ôm đàn guitar bấm bấm thấy đau tay quá.
Phải nói là nhạc thời đó làm mưa làm gió trong tâm hồn giới trẻ.
Học sinh (cả nam lẫn nữ) ít ai lại không say mê “Ta ngắt đi một cụm hoa thạch thảo / Em nhớ cho mùa thu đã chết rồi” (Mùa thu chết, Phạm Duy). Rồi “Nắng có hồng bằng đôi môi em / Mưa có buồn bằng đôi mắt em / Tóc em từng sợi nhỏ / Rớt xuống đời làm sóng lênh đênh” (Như cánh vạc bay, Trịnh Công Sơn); “Mưa vẫn mưa bay trên tầng tháp cổ / Dài tay em mấy thuở mắt xanh xao” (Diễm xưa, TCS); “Trên đường về nhớ đầy / Chiều chậm đưa chân ngày / Tiếng buồn vang trong mây / Tiếng buồn vang trong mây” (Chiều, thơ Hồ Dzếnh, nhạc Dương Thiệu Tước), v.v…
Không chỉ yêu những ca khúc lãng mạn, tuổi trẻ thời đó còn yêu cả những nhạc phẩm liên quan tới chiến tranh. Với tôi, là dân Sài Gòn, chiến tranh ở xa xa (trừ Tết Mậu Thân) trở nên gần gũi nhờ sách báo và nhờ cả nhạc: “Anh là lính đa tình / Tình non sông rất nặng” (Lính đa tình, Y Vân); “Anh Quốc ơi / Từ nay trong gió xa khơi / Từ nay trong đám mây trôi / Có hồn anh trong cõi lòng tôi” (Huyền sử một người mang tên Quốc, PD); “Em hỏi anh em hỏi anh bao giờ trở lại / Xin trả lời xin trả lời mai mốt anh về / … Anh trở về trên đôi nạng gỗ / Anh trở về anh trở về bại tướng cụt chân…” (Kỷ vật cho em, PD).
Cứ thế, với đủ loại đề tài, mô tả nhiều tâm trạng, nhạc vàng lúc nào cũng giữ một vị trí đáng kể trong đời sống tinh thần của người dân miền Nam. Bởi vậy, sau năm 1975, dù bị chính quyền cấm, nhạc vàng vẫn cứ được yêu chuộng và được ca hát một cách lén lút, một mình hoặc giữa bạn bè với nhau.
Ở hải ngoại, trong cộng đồng người Việt xa xứ, nhạc vàng lúc nào cũng được trân quý. Với riêng tôi, những bản nhạc cũ ấy hầu như lúc nào cũng nằm sẵn trong tiềm thức, hễ gặp cảnh nào thích hợp là tự nhiên bật dậy: tôi phát hiện ra mình đang ngân nga trong đầu một hai câu hát xưa…
Nguyệt Phạm
22.08.2016
Xin lưu ý: tôi không phải là dân mê nhạc như điếu đổ. Lý do: đang ở tuổi mộng mơ (“Em ước mơ mơ gì tuổi 14, tuổi 15”), tôi bận rộn lắm, vừa đi học vừa ôm một lúc nhiều giấc mộng lớn. Không những “Tôi mơ thành thi sĩ, đem thơ dệt mộng hờ” mà còn mơ thành văn sĩ và thậm chí thành nhạc sĩ nữa mới ghê! – nhưng bỏ giấc mộng cuối sớm nhất vì ôm đàn guitar bấm bấm thấy đau tay quá.
Phải nói là nhạc thời đó làm mưa làm gió trong tâm hồn giới trẻ.
Học sinh (cả nam lẫn nữ) ít ai lại không say mê “Ta ngắt đi một cụm hoa thạch thảo / Em nhớ cho mùa thu đã chết rồi” (Mùa thu chết, Phạm Duy). Rồi “Nắng có hồng bằng đôi môi em / Mưa có buồn bằng đôi mắt em / Tóc em từng sợi nhỏ / Rớt xuống đời làm sóng lênh đênh” (Như cánh vạc bay, Trịnh Công Sơn); “Mưa vẫn mưa bay trên tầng tháp cổ / Dài tay em mấy thuở mắt xanh xao” (Diễm xưa, TCS); “Trên đường về nhớ đầy / Chiều chậm đưa chân ngày / Tiếng buồn vang trong mây / Tiếng buồn vang trong mây” (Chiều, thơ Hồ Dzếnh, nhạc Dương Thiệu Tước), v.v…
Không chỉ yêu những ca khúc lãng mạn, tuổi trẻ thời đó còn yêu cả những nhạc phẩm liên quan tới chiến tranh. Với tôi, là dân Sài Gòn, chiến tranh ở xa xa (trừ Tết Mậu Thân) trở nên gần gũi nhờ sách báo và nhờ cả nhạc: “Anh là lính đa tình / Tình non sông rất nặng” (Lính đa tình, Y Vân); “Anh Quốc ơi / Từ nay trong gió xa khơi / Từ nay trong đám mây trôi / Có hồn anh trong cõi lòng tôi” (Huyền sử một người mang tên Quốc, PD); “Em hỏi anh em hỏi anh bao giờ trở lại / Xin trả lời xin trả lời mai mốt anh về / … Anh trở về trên đôi nạng gỗ / Anh trở về anh trở về bại tướng cụt chân…” (Kỷ vật cho em, PD).
Cứ thế, với đủ loại đề tài, mô tả nhiều tâm trạng, nhạc vàng lúc nào cũng giữ một vị trí đáng kể trong đời sống tinh thần của người dân miền Nam. Bởi vậy, sau năm 1975, dù bị chính quyền cấm, nhạc vàng vẫn cứ được yêu chuộng và được ca hát một cách lén lút, một mình hoặc giữa bạn bè với nhau.
Ở hải ngoại, trong cộng đồng người Việt xa xứ, nhạc vàng lúc nào cũng được trân quý. Với riêng tôi, những bản nhạc cũ ấy hầu như lúc nào cũng nằm sẵn trong tiềm thức, hễ gặp cảnh nào thích hợp là tự nhiên bật dậy: tôi phát hiện ra mình đang ngân nga trong đầu một hai câu hát xưa…
Nguyệt Phạm
22.08.2016
Nhận xét
Đăng nhận xét